استراتژي Strategy


استراتژي تشخيص فرصت هاي اصلي و تمرکز منابع سازمان در جهت تحقق منافع نهفته‌ي در آن است. فرصت در محيط کسب و کار نياز پاسخگو نشدهي بازار مي‌باشد(کتاب تفکر استراتژيک- دکتر غفاريان و دکتر کيهاني).
در اين راستا تعريف استراتژي از ديدگاه کاپلان به صورت زير تعريف گرديده است:
" استراتژي بدين معناست‌كه سازمان چگونه مي‌خواهد براي سهامداران،‌ مشتريان و شهروندان ارزش‌آفريني نمايد. براي پياده سازي استراتژي بايستي به بسيج دارا هايي نامشهود پرداخت."
عليرغم رشد چشمگير الگوهاي رقابتي در ادبيات استراتژيك كسب و كار، دو نمونه‌ي بنيادي كه در دو دهه اخير بعنوان مؤثرترين الگوها شناخته شده‌اند: يكي، موقعيت رقابتي پورتر در سال 1980 است و ديگري ديدگاه بر پايه منابع در سال 1990 است.
نتيجه منطقي پورتر اين است‌كه تنها دو راه براي رقابت وجود دارد:

يا از طريق پايين آوردن هزينه(Low Cost) يا تمايز محصول (Product Differentiation). بسياري از مديران در سال1980 با روش پورتر آشنايي داشتند. موقعيت‌هاي استراتژيك هزينه پايين و تمايز محصول براساس اقتصاد محصول هستند.
ديدگاه برپايه‌ي منابع شركت، به‌جاي جستجوي سودآوري در محصولات و بازار، به دنبال ارزش‌هاي ناشي از منابع، شايستگي‌ها و توانمندي‌ها باشيم. آنچه كه يك سازمان را از ديگران متمايز مي‌نمايد توانايي آن سازمان در به‌دست آوردن منابع مناسب، قابليت‌ها و توانمندي‌هايي است‌كه داراي ارزش بوده و همچنين قابل تقليد نيز نباشند. ريشه اين ديدگاه، به ديويد ريكاردو، اقتصاددان انگليسي برمي‌گردد كه در اوايل صده‌ي 1800 ميلادي زندگي مي‌كرد. ريكاردو سعي نمود تا از طريق ايجاد تفاوت در باروري و كشت زمين، تغييراتي را در سودآوري زمين‌هاي كشاورزي بوجود آورد. چارچوب پورتر و ديدگاه برپايه منابع سازمان، هردو نقش اساسي استراتژي را در دست‌يابي به مزيت‌هاي رقابتي منحصربه فرد درك نموده‌اند.
يك مدل جديد به نام مدل دلتا اين توانايي را دارد كه چارچوب پورتر و همچنين ديدگاه بر مبناي منابع را تكميل كرده و در تهايت چارچوب استراتژيك منحصر به فرد و واحدي را به وجود آورد.
به منظور جلوگيري از تكرار و به عنوان نمونه به معرفي چند چارچوب استراتژيك و سپس يكي از چارچوب‌هاي جديد استراتژيك كه توسط سازمان‌هاي بزرگي همچون ماكروسافت مورد استفاده قرار گرفته‌ است(مدل دلتا) مي‌پردازيم:
الف) استراتژي‌هاي بزرگ:
1) استراتژي ثبات :
استراتژي ثبات به مفهوم حفظ موقعيت موجود است و در دو صورت اتفاق مي افتد:
1. شرکت وضعيت مناسبي داشته و تهديد خاصي در آينده متوجه آن نمي‌باشد.
2. امکانات و منابع لازم جهت توسعه سازمان موجود نيستند يا زمان و شرايط محيطي اجازه آن را نمي‌دهد.
2) استراتژي کاهش : در حالتي که بنا به هر دليلي شرکت درصدد کاهش حجم فعاليت‌هاي موجود باشد، از اين استراتژي استفاده مي شود.
انتخاب اين استراتژي نشانگر ضعف نيست، بلکه به علت تغيير اولويت‌ها مي توان تخصيص منابع را از محصول داراي اولويت کمتر به اولويت بيشتر منتقل نمود.
3) استراتژي توسعه :
بر خلاف استراتژي کاهش بوده و در شرايطي است که شرکت به دنبال افزايش و گسترش فعاليت‌هاي موجود باشد.
ب) استراتژي‌هاي چهار گانه شرکتهاي ژاپني:
1) ايجاد برتري در چند بعد: توانمند ساختن علامت تجاري شركت به‌صورت هم‌زمان براي مثال در ابعاد کاهش هزينه، بهبود کيفيت، قابليت اعتماد، فرآيند توليد متمرکز.
2) جستجوي مناطق بي‌دفاع: شناسايي خلاءهاي بازار رقابت که به علت عدم حضور رقبا رها شده است.
3) تغيير شرايط درگيري و نفوذ:استاندارد کردن محصولات ، فروش از طريق کانال‌هاي توزيع ويژه که براي رقباي ديگر قابل دسترسي نباشد، نمونه‌هايي از شرايط قرارگيري در اين استراتژي‌اند.

4) رقابت از طريق همکاري: همکاري تنگاتنگ با بانک، يا تأمين کنندگان مواد و قطعات و ... که معمولاً منجر به ايجاد مجتمع هاي صنعتي يا تجاري مي‌گردد.
ج) استراتژی های یکپارچه ساز
- افقی : تملک و یا کنترل بر روی شرکتهای رقیب .
- رو به جلو : تملک و یا کنترل بر روی توزیع کنندگان و خرده فروشان .
- رو به عقب : تملک و یا کنترل بر روی تامین کنندگان .
د) استراتژی های متمرکز
- رسوخ در بازار : افزایش سهم بازار محصولات و یا خدمات از طریق تلاشهای بیشتر مشاوره بازاریابی .
- توسعه بازار : عرضه محصول و یا خدمات فعلی در مناطق جغرافیایی جدید.
- توسعه محصول : افزایش فروش از طریق بهینه سازی محصول و یا خدمات فعلی و یا ارائه محصول و یا خدمات جدید ه)استراتژی های تنوع
- تنوع همگن : ارائه محصول جدید ولی مرتبط با محصولات قبلی .
- تنوع غیر همگن : ارائه محصول جدید ولی غیرمرتبط با محصولات قبلی .
- افقی : ارائه محصول جدید و غیرمرتبط به مشتریان فعلی شرکت .
و) استراتژی های تدافعی
- مشارکت : تشکیل یک سازمان جدید با حمایت و همکاری دو یا چند شرکت.
- کاهش : تجدید ساختار فعالیت ها و هزینه ها به منظور جلوگیری از کاهش فروش و سود .
- واگذاری : فروش یک بخش یا جزیی از شرکت .
- انحلال : فروش تمامی دارایی شرکت به منظور کسب ارزش ملموس آنها .